{"id":7679,"date":"2020-02-28T23:11:27","date_gmt":"2020-02-28T23:11:27","guid":{"rendered":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?p=7679"},"modified":"2020-02-29T05:36:32","modified_gmt":"2020-02-29T05:36:32","slug":"igla-w-stogu-siana","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?p=7679","title":{"rendered":"IG\u0141A W STOGU SIANA"},"content":{"rendered":"

Przed trzydziestu laty by\u0142o mi dane przebywa\u0107 w dalekich rejonach ko\u0142a podbiegunowego i chodzi\u0107 po szwedzkich bagnach. Wspomina\u0142em ju\u017c o tym epizodzie pisz\u0105c o bagnach podkarpackich. Powr\u00f3c\u0119 raz jeszcze do tych zamierzch\u0142ych czas\u00f3w. Ot\u00f3\u017c na bagnach tych, zbiera\u0142em w\u00f3wczas m.in. pewien rarytas ceniony za smak i warto\u015bci od\u017cywcze. S\u0142ynn\u0105 w ca\u0142ej Skandynawii malin\u0119 moroszke, pi\u0119knie brzmi\u0105c\u0105 w j\u0119zyku szwedzkim – hjortron. Ju\u017c sam teren by\u0142 ogromnym wyzwaniem, bowiem torfowiska i bagna to niepewny grunt pod stopami. Malina ta, przede wszystkim porasta trudno dost\u0119pne rejony i jest jej stosunkowo ma\u0142o. St\u0105d cena i atrakcyjno\u015b\u0107 id\u0105 pod r\u0119k\u0119 w parze \ud83d\ude09
\nCo roku podczas przyznawania Nagrody Nobla, na zako\u0144czenie uroczystej kolacji podawany jest deser z malin\u0105 moroszk\u0105 w roli g\u0142\u00f3wnej. Ju\u017c sam ten fakt powinien wystarczy\u0107 by \u017c\u00f3\u0142ty owoc kusi\u0142 ka\u017cdego jej poszukiwacza. Podobno smak posiada s\u0142odki, czasem cierpki… Z perspektywy czasu nadal nie potrafi\u0119 znale\u017a\u0107 odpowiedzi, dlaczego smak ten pozosta\u0142 dla mnie obcy. Ka\u017cdego dnia bowiem po mocno czasoch\u0142onnych poszukiwaniach w skupie pozostawia\u0142em kilka kilogram\u00f3w tych delikates\u00f3w. Cho\u0107 z t\u0105 odpowiedzi\u0105 to raczej przesadzam. Nie potrafi\u0142em si\u0119 skusi\u0107 ze wzgl\u0119du na zapach tych owoc\u00f3w. Mo\u017ce wp\u0142yw wywiera\u0142o miejsce zbior\u00f3w, dzi\u015b ju\u017c nie pami\u0119tam i nie dociekam. W ka\u017cdym razie zapach skutecznie powstrzymywa\u0142 mnie przed wzi\u0119ciem tej maliny do ust. Czy \u017ca\u0142uj\u0119? Oczywi\u015bcie, \u017ce nie. Po prostu smak ten pozosta\u0142 dla mnie nieznany. A przecie\u017c nie by\u0142a to trucizna \ud83d\ude09<\/p>\n

Sk\u0105d takie skojarzenie i wspomnienie?<\/p>\n

Ot\u00f3\u017c jaki\u015b czas temu, mo\u017ce przed nieca\u0142ym rokiem, poszukiwa\u0142em ciekawych miejsc do spacer\u00f3w i fotografowania. Miejsc nieodleg\u0142ych, wr\u0119cz bliskich, by m\u00f3c zagl\u0105da\u0107 cz\u0119\u015bciej. Lubi\u0119 bowiem powraca\u0107 do odwiedzanych k\u0105t\u00f3w, odkrywa\u0107 je o r\u00f3\u017cnych porach roku lub dnia. Kolejnym wyzwaniem by tam si\u0119 wybra\u0107, by\u0142a pewna ro\u015blinka, kt\u00f3r\u0105 rzekomo mo\u017cna spotka\u0107. Suchy, lakoniczny tekst brzmi cz\u0119sto z\u0142udnie, iluzorycznie, innym razem kusi i niejako jawi, ukazuje tak realnie, \u017ce nie spos\u00f3b nie uwierzy\u0107 by by\u0142o to ma\u0142o prawdziwe, namacalne, mo\u017cliwe tu i teraz. S\u0142owo – ,,wyst\u0119puje”, ma ,,stanowiska” – obiecuje i uwodzi. Posiada jakby magiczn\u0105 moc. Z kolejnej perspektywy wyra\u017aniej dostrzegam, \u017ce cz\u0119sto warto przekroczy\u0107 pr\u00f3g, wyruszy\u0107 w nieznane, nawet je\u015bli co\u015b jest trudne do spotkania, zgo\u0142a niemo\u017cliwe.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Z kr\u00f3tkimi przerwami si\u0105pi\u0142 deszcz, wiatr to uderza\u0142 z moc\u0105 niezwyk\u0142\u0105 by po chwili popa\u015b\u0107 w kompletn\u0105 cisz\u0119. To zn\u00f3w szumia\u0142, szele\u015bci\u0142, skrzypia\u0142 wysokimi drzewami. Uwielbiam tego typu miejsca. Tak bliskie dla wszystkich a tak puste. Gdzie przyroda, natura w niezwyk\u0142y spos\u00f3b czaruje i zaw\u0142aszcza dla siebie ka\u017cdy najmniejszy skrawek ziemi. Z boku nie\u0142ad, pl\u0105tanina, dziko\u015b\u0107. Przyci\u0105ga jednak, obezw\u0142adnia, zatrzymuje. Nierzadko trudno si\u0119 porusza\u0107, przedziera\u0107 lub szuka\u0107 dla siebie twardego gruntu pod butem. A i pora niby bezbarwna, szara… Zimy nie by\u0142o, wiosna dopiero nadejdzie. A przecie\u017c wystarczy szerzej otworzy\u0107 oczy… bardziej \u015bwiadomie. Dostroi\u0107 i uszy do tego, co przyroda chce przekaza\u0107.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Cz\u0119sto trudno mi samemu uwierzy\u0107, \u017ce tyle si\u0119 dzieje, \u017ce jestem \u015bwiadkiem, \u017ce jest mi dane, \u017ce jestem cz\u0119\u015bci\u0105 tego. Tak jak i przed kilkoma dniami. Kiedy w gmatwaninie ga\u0142\u0119zi, zielska, po\u0142amanych konar\u00f3w, odkry\u0142em poszukiwany krzew. Zakwita przecie\u017c przed rozwini\u0119ciem si\u0119 li\u015bci. Niby zdradliwa i jego uroda, gdy\u017c kora, li\u015bcie, owoce i korze\u0144 truj\u0105ce. Przecie\u017c i zwierz\u0119ta go unikaj\u0105. A jednak posiada co\u015b magicznego. Posiada inne ,,gro\u017ane moce”, jak pisa\u0142a przed laty nieod\u017ca\u0142owana Simona Kossak: ,,Osoby znaj\u0105ce si\u0119 na rzeczy mog\u0105 przy jego pomocy odnajdywa\u0107 skarby ukryte w ziemi. Dawno temu, kosz\u0105cy \u0142\u0105k\u0119 ch\u0142opi alpejscy schwytali dziecko krasnoludk\u00f3w. Podst\u0119pem i gro\u017ab\u0105 pr\u00f3bowali zmusi\u0107 je do zdradzenia tajemnych zakl\u0119\u0107. Wtem z lasu wyszed\u0142 stary karze\u0142 i zawo\u0142a\u0142 do syna: mog\u0105 ci\u0119 powiesi\u0107, utopi\u0107, po\u0142ama\u0107 r\u0119ce i nogi, nie b\u00f3j si\u0119 ich si\u0142y i chytro\u015bci, i nie wa\u017c si\u0119 powiedzie\u0107 im tego, do czego s\u0142u\u017cy wawrzynek wilcze\u0142yko. Te s\u0142owa zachowa\u0142y si\u0119 w kronikach, a cho\u0107 nie wiadomo, jak sko\u0144czy\u0142a si\u0119 przygoda krasnoludk\u00f3w, co\u015b jednak z tajemnic przeciek\u0142o do ludzkiej wiadomo\u015bci. Po\u015bwi\u0119cona w Dniu Wniebowzi\u0119cia Matki Boskiej ga\u0142\u0105zka, zamocowana na chom\u0105cie, chroni od urok\u00f3w furmank\u0119 i powo\u017c\u0105cego ni\u0105 gospodarza. Aby dokuczy\u0107 s\u0105siadowi, nale\u017cy kawa\u0142eczek kory ukradkiem wsun\u0105\u0107 w szpar\u0119 szaflika na mleko; z pewno\u015bci\u0105 przez ca\u0142e lato nie uda mu si\u0119 wyr\u00f3b sera. Znienawidzonej s\u0105siadce mo\u017cna dopiec jeszcze bole\u015bniej. Wystarczy poczeka\u0107, a\u017c b\u0119dzie chcia\u0142a si\u0119 popisa\u0107 przed go\u015b\u0107mi smacznym pocz\u0119stunkiem, W\u0142o\u017cona do paleniska kuchni gar\u015b\u0107 owoc\u00f3w wawrzynka niechybnie spowoduje, \u017ce ka\u017cda potrawa spali si\u0119 na w\u0119giel i dopiero wygarni\u0119cie popio\u0142u, a wraz z nim jag\u00f3d, przerwie z\u0142y urok. Ma oczywi\u015bcie wawrzynek jeszcze wiele mo\u017cliwo\u015bci. Kto ciekaw, niech spr\u00f3buje z\u0142apa\u0107 krasnoludka”<\/em><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Tak, uda\u0142o mi si\u0119 spotka\u0107 ten niezwyk\u0142y krzew. Male\u0144ki, niepozorny. Pojawi\u0142 si\u0119 przed moim wzrokiem tak niespodziewanie. Przedzieraj\u0105c si\u0119 przez tak kiepsko zaczesane zaro\u015bla rozb\u0142ysn\u0105\u0142 r\u00f3\u017cem, purpur\u0105, karminem. ,,W\u0119\u017cowe drzewo”, ,,wilcze \u0142yko”, ,,diabelski krzak”, ,,krzew n\u0119dzy”. Przed laty nie spr\u00f3bowa\u0142em owocu maliny moroszki. Tym razem nie omieszka\u0142em by nie poczu\u0107 silnego zapachu… mieszanki lawendy, hiacynt\u00f3w, przedwio\u015bnia.<\/p>\n

Ten skandynawski epizod gdzie\u015b jednak utkwi\u0142 w mojej \u015bwiadomo\u015bci. Po latach pami\u0119tam, \u017ce nie zrezygnowa\u0142em, kiedy na innej skandynawskiej ziemi mia\u0142em okazj\u0119 skosztowa\u0107 sfermentowanego rekina. Gdzie zar\u00f3wno zapach jak i smak do przyjemnych nie nale\u017ca\u0142. Tym razem postanowilem cho\u0107 delikatnie zapozna\u0107 si\u0119 z zapachem wawrzynka wilczego\u0142yka. Wszak miejsce w kt\u00f3rym znalaz\u0142em si\u0119, to prawie wzorzec czarodziejskiego lasu, g\u0119stego, tajemniczego, z p\u00f3\u0142cieniami i cieniami. Gdzie aura tajemnicy, uczucie nierealno\u015bci, gdzie dreszcz emocji… Na pewno tu powr\u00f3c\u0119… \ud83d\ude42<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Mierzy\u0142 si\u0119 kto\u015b z Was w poszukiwaniu przys\u0142owiowej ,,ig\u0142y w stogu siana”? Nawet je\u015bli brak\u0142o by szcz\u0119\u015bcia, warto zanurza\u0107 si\u0119… czerpa\u0107 przyjemno\u015b\u0107, odczuwa\u0107 to co obok… co ro\u015bnie i \u015bpiewa… by s\u0142ysze\u0107 i widzie\u0107… by piel\u0119gnowa\u0107. O obietnicy spotkania krasnoludka nawet nie musz\u0119 wspomina\u0107… skoro na Islandii w istnienie elf\u00f3w wierzy ponad 80% populacji to czemu u nas nie poszuka\u0107 krasnoludka? a mo\u017ce i sierotki Marysi? Hobbity, trolle, gnomy, chochliki dom sw\u00f3j posiadaj\u0105 wsz\u0119dzie \ud83d\ude09<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Przed trzydziestu laty by\u0142o mi dane przebywa\u0107 w dalekich rejonach ko\u0142a podbiegunowego i chodzi\u0107 po szwedzkich bagnach. Wspomina\u0142em ju\u017c o tym epizodzie pisz\u0105c o bagnach podkarpackich. Powr\u00f3c\u0119 raz jeszcze do tych zamierzch\u0142ych czas\u00f3w. Ot\u00f3\u017c na bagnach tych, zbiera\u0142em w\u00f3wczas m.in. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7680,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[162,180,167,169],"tags":[212,250],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/naskrajukraju.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/untitled-2842.jpg?fit=1920%2C1080","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paifcC-1ZR","jetpack-related-posts":[{"id":12154,"url":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?p=12154","url_meta":{"origin":7679,"position":0},"title":"POWR\u00d3T","author":"admin","date":"14 maja 2022","format":false,"excerpt":"Jak ten czas umyka\u2026 mam wra\u017cenie, \u017ce od ostatniego wpisu z bagien min\u0105\u0142 dopiero rok, ale kiedy spogl\u0105dam na daty, a\u017c trudno uwierzy\u0107, \u017ce pierwszy z nich ukaza\u0142 si\u0119 prawie idealnie przed trzema ju\u017c laty. Dawno mnie tam nie by\u0142o. W ubieg\u0142ym roku raptem jedynie kr\u00f3tki rekonesans poczyni\u0142em, ale w\u00f3wczas\u2026","rel":"","context":"In "Blog"","block_context":{"text":"Blog","link":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?cat=162"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/naskrajukraju.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/wizyt\u00f3wka-1.jpg?fit=1200%2C675&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":7111,"url":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?p=7111","url_meta":{"origin":7679,"position":1},"title":"CO NOWEGO NA BAGNACH?","author":"admin","date":"4 lipca 2019","format":false,"excerpt":"Ponownie jeste\u015bmy na bagnach. Staram si\u0119 podjecha\u0107 w to miejsce przynajmniej raz w miesi\u0105cu, cho\u0107 mam \u015bwiadomo\u015b\u0107 jak wiele umyka mi bezpowrotnie. Miesi\u0105c czasu w miejscu gdzie ka\u017cda kolejna doba przynosi co\u015b nowego, to okres po prostu utracony\u2026 Kilkutygodniowe upa\u0142y, brak opad\u00f3w deszczu, spowodowa\u0142, \u017ce poziom wody drastycznie opad\u0142, cho\u0107\u2026","rel":"","context":"In "Blog"","block_context":{"text":"Blog","link":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?cat=162"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/naskrajukraju.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/czol\u00f3wka.jpg?fit=1200%2C675&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":6990,"url":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?p=6990","url_meta":{"origin":7679,"position":2},"title":"BAGNO WCI\u0104GA","author":"admin","date":"22 maja 2019","format":false,"excerpt":"I w przeno\u015bni, i dos\u0142ownie Pierwsze swoje kroki na bagnach stawia\u0142em ju\u017c blisko 30 lat temu w dalekiej Skandynawii. By\u0142y to rozleg\u0142e przestrzenie, na kt\u00f3rych trudno by\u0142o poczu\u0107 pod stop\u0105 bardziej stabilny grunt. Po latach wspominam ten czas jako pasjonuj\u0105ce doznania, cho\u0107 w\u00f3wczas najcz\u0119\u015bciej by\u0142y to niema\u0142e wyzwania. Poruszanie w\u2026","rel":"","context":"In "Blog"","block_context":{"text":"Blog","link":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?cat=162"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/naskrajukraju.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/1-4.jpg?fit=1200%2C675&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":10005,"url":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?p=10005","url_meta":{"origin":7679,"position":3},"title":"GODY","author":"admin","date":"25 kwietnia 2021","format":false,"excerpt":"R\u00f3\u017cne pory roku, r\u00f3\u017cne nazwy u poszczeg\u00f3lnych gatunk\u00f3w zwierz\u0105t. U danieli \u2013 bekowisko, u \u0142osi \u2013 bukowisko, godowa pora u dzik\u00f3w to huczka, u jeleni szlachetnych \u2013 rykowisko, jeleni wschodnich \u2013 gwizdowisko, u zaj\u0119cy \u2013 parkoty, u ptak\u00f3w \u2013 toki, r\u00f3\u017cnej ma\u015bci kot\u00f3w \u2013 marcowanie, u ryb \u2013 tar\u0142o. Ruje,\u2026","rel":"","context":"In "Blog"","block_context":{"text":"Blog","link":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?cat=162"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/naskrajukraju.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/1-3.jpg?fit=1200%2C675&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":7251,"url":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?p=7251","url_meta":{"origin":7679,"position":4},"title":"TANCERKA POWIETRZA – ZAB\u00d3JCA DOSKONA\u0141Y","author":"admin","date":"26 sierpnia 2019","format":false,"excerpt":"Czy widzia\u0142 kto\u015b z was obraz J\u00f3zefa Mehoffera zatytu\u0142owany: ,,Dziwny ogr\u00f3d\"? Obraz ten zachwyca barwami, finezj\u0105, radosnymi emocjami. Znajduje si\u0119 on w Muzeum Narodowym w Warszawie. Warto zagl\u0105dn\u0105\u0107, obejrze\u0107. Polecam. Upalny dzie\u0144, istna sielanka, \u017cona Artysty w chabrowej sukni, nagi synek Mehoffera z malwami w d\u0142oniach, drzewa owocowe. Gdzie\u015b w\u2026","rel":"","context":"In "Blog"","block_context":{"text":"Blog","link":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?cat=162"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/naskrajukraju.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/1-1.jpg?fit=1200%2C675&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":12536,"url":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?p=12536","url_meta":{"origin":7679,"position":5},"title":"POD NAPI\u0118CIEM","author":"admin","date":"4 czerwca 2022","format":false,"excerpt":"Jeszcze kilkana\u015bcie lat wstecz, najbli\u017cej mo\u017cna to by\u0142o uczyni\u0107 na W\u0119grzech. Do braci Madziar\u00f3w dociera\u0142y nie tylko pelikany, ale te\u017c cudownie wybarwione \u017co\u0142ny. Teraz te drugie pojawiaj\u0105 si\u0119 i u nas, a spotkania takie nie nale\u017c\u0105 ju\u017c do rzadko\u015bci, ptaki te coraz ch\u0119tniej przemieszczaj\u0105 si\u0119 w kierunku p\u00f3\u0142nocnym. Po prostu\u2026","rel":"","context":"In "Blog"","block_context":{"text":"Blog","link":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/?cat=162"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/naskrajukraju.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/\u017co\u0142ny-8391.jpg?fit=1200%2C675&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7679"}],"collection":[{"href":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7679"}],"version-history":[{"count":5,"href":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7679\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7700,"href":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7679\/revisions\/7700"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/7680"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7679"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7679"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/naskrajukraju.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7679"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}